Herfstlicht...
De eerste koude is in den lande geweest: van zondag op maandag is de temperatuur onder nul gezakt. De rijp kleurde de graslanden wit in de omgeving. De werkdag ervoor is menig bladgewas nog afgedekt met de koude op komst, tevens ruim een half bed prei gelicht met de schudlichter en binnengehaald voor een schoonmaakklus dinsdagmorgen vroeg. Wat genieten wij nu van de geïsoleerde schuur, de temperatuur ruim 10 graden hoger dan in de oude schuur - comfortabel en op dit soort koude dagen komt het zonlicht ook heerlijk binnen in de werkruimte. Voor de donkere tijd fijn om direct daglicht te ervaren, zeker omdat we winterdag veelal binnen aan het werk zijn in tegenstelling tot het vele buiten zijn in het groeiseizoen. We koesteren dit licht.
Met Sint Maarten op komst (11 november) staan we even stil bij het licht dat zich aan het terug trekken is in de aarde en daarnaast in knollen, bollen en de oranje wortel ‘als lichtprins’ bewaard wordt (het zomer-zonlicht is hierin opgeslagen en komt via hun tot ons als voeding in de wintermaanden). Om het terugtrekkende licht te eren en stil te staan bij dit proces, steken we met het sint maartensfeest dan ook een lichtje aan in een uitgeholde aardevrucht (en niet zoals bij Halloween in een pompoen), met name de rode biet en koolraap geven een hele mooie schijn! Met de lichtfeesten die volgen (Advent, Winterzonnewende, Kerstmis) steken we steeds meer lichtjes aan, Maria Lichtmis begin februari sluit dan de rij wanneer de dagen weer merkbaar aan het lengen zijn en daarmee het licht weer tevoorschijn treedt en de natuur zich in de lente weer mag ontvouwen.
De foto’s geven een inkijkje in de oogst van de zoete bataat, welke we een klein oppervlak van 250 m2 hebben geprobeerd dit jaar. Leuk om te doen, maar nog wel wat in te finetunen! Dit tropische gewas kan in ons klimaat goed geteeld worden, dit heeft een collega teler uit Limburg de afgelopen 2-3 jaar laten zien. Via dit bedrijf hebben we het plantgoed voor dit seizoen ook gekocht. Het verloop van de zomer en de temperatuur (ook die van de bodem) is ook erg van invloed op de opbrengst van dit gewas. Bij ons was de opbrengst niet echt goed, wel een deel mooie grote knollen maar veel klein maar wel bruikbaar gelukkig. Hopelijk over een aantal weken 1 x in het pakket!
Deze week in het pakket de laatste raapsteel en eikenblad sla rood die seizoen 2017 in tere, niet winterharde bladgewassen afsluiten en de boerenkool die het komende winterseizoen opent. Afgelopen week op onze Arnhem markt veel complimenten gehad over de smaak van de raapstelen, deze hebben we met het oog op de vorst vroeger in de week geoogst… De aantasting in het blad welke al wel in lichte mate aanwezig was hebben we proberen zoveel mogelijk eruit te laten, maar is onverhoopt na 2 dagen in de koelcel toch verder ontwikkelt, bruine vlekjes zijn wat meer en groter geworden, ons advies is dan ook: deze graag gelijk bereiden! Vol van smaak maar wel gevoelig in de bewaring door de vochtige omstandigheden. Eet er lekker van!

Pakket inhoud
| Deze week: | |
| groente | Peen - Prei - Boerenkool - Schorseneer - Raapsteel - Zuurkool - Eikeblad sla rood (behalve combi) |
| fruit | Appel Evelina - Peer Concorde - Sinaasappel Navelina (combi: Appel Evelina - Peer Concorde) |
| Verwacht: | |
| groente | Witlof - Pompoen Oranje - Groene kool - Courgette - Knolselderij - ? |
| fruit | Appel - ? - ? |
Preitaart
250 g bloem
125 g boter
50 ml water
mespunt zout
3 tot 4 dikke preien
zout en peper
2 tl oregano
2 knoflookteentjes
250 g pittige kaas
eventueel olijven
olie of boter
Meng alle ingrediënten voor het deeg door elkaar. Kneed het mengsel tot een soepel deeg en bekleed hiermee de springvorm.
Voor de vulling: snijd de prei in ringen en was deze. Stoof de prei heel even in wat olie of boter en doe hier de kruiden en de knoflook door. Schep het mengsel op het deeg en bedek het met olijven en de kaas. Bak de taart in het midden van een oven op 180 C ca 30 minuten.
Schorseneren op tafel
Schorseneren, schoongeborst en geschild met dunschiller, onder water houden tijdens het schillen.
**Bereiding:**
Stoofschotel met schorseneren
8 schorseneren
1 ui, versnipperd
sap van een halve citroen
30 g boter
4 kastanje champignons, dun gesneden
15 g bloem
geraspte parmezaanse kaas of andere kaas
zout en peper
1 tl tomatenpuree
1 dl witte wijn
3 dl bouillon
2 tomaten (eventueel)
fijn gehakte peterselie
Kook de schorseneren gaar en smelt onderwijl wat boter in een stoofpan. Ui en champignons in de gesmolten boter. Haal de pan van het vuur en doe er bloem zout peper en tomaten-puree in. Zet de pan weer op het vuur en doe er de wijn en de bouillon in. Breng alles nu al roerende aan de kook en laat dan de pan 15 min op een laag pitje staan. Snij de tomaten en schorseneren in kleine stukjes en doe deze ook in de pan. Nog 10 min. koken en voeg voor het opdienen de geraspte kaas en peterselie toe.
Schorseneren uit de oven
schorseneren
20 cl melk
3 à 4 aardappelen
boter of olie
zwarte peper
pecorino-kaas
Snij geschilde schorseneer in stukjes van ca. 5 cm. Kook ze ca. 30 min in een mengsel van water en melk. Giet af en laat uitlokken. Ondertussen 3 of 4 aardappelen schoonborstelen en in de schil koken. Nadien afgieten, laten opdrogen en in schijfjes snijden. Smeer dan een kleine ovenschaal (20 cm) in met boter of olie. Bedek de bodem met de schijfjes aardappel en daarop de schorseneren. Werk dit af met wat (jong) belegen kaas en zet de schaal ongeveer 10' in de oven (> 200 graden) of grill. Serveer het gerecht met vers gedraaide peper en bijvoorbeeld pecorino kaas. Bon appetit!
Gesmoorde witlof - met rozemarijn
1 pond witlof
1 takje rozemarijn
2 el roomboter
2 el gembersiroop
stukjes fijngesneden stemgember
Bij deze manier van bereiden komt de smaak van witlof het beste tot zijn recht. (Weken in water - zoals bij koken - maakt de bladeren alleen maar bitterder van smaak.). Snijdt de struikjes witlof door de helft. Verwarm in een gietijzeren pan (of bakban) de roomboter. Voeg hieraan de stronkjes witlof en het takje rozemarijn toe. Laat dit voor 10-15 minuten smoren met een deksel op de pan. Tijdens het smoren verliest de witlof deels zijn eigen vocht, waardoor deze goed smoort en iets wat bruin kleurt. Dit is het moment om de eetlepels gembersiroop en de stukjes stemgember toe te voegen.
Pompoen-aardappel-gratin met salie
800 gram pompoen (geschild)
2 sjalotjes
3 el boter of olie
1 el kerriepoeder
1 stukje gemberwortel (geschild, ongeveer 1 cm)
800 gram aardappelen
6-8 blaadjes salie
3 eieren
2 dl slagroom
zout, peper
1 el pijnboompitten
50 g geraspte belegen kaas
Verwarm de oven voor op 175 graden. Schil de pompoen, verwijder draden en pitten en snijd het vruchtvlees in blokjes. Snipper de sjalotjes en fruit ze in de boter of olie. Schep de pompoen erbij. Strooi er 1 eetlepel kerriepoeder over en pers de sinaasappel er boven uit. Rasp de gember en doe dit erbij. Stoof de pompoen in 15 minuten gaar. Schil de aardappels, snij ze in dunne plakken (1/2 cm) en kook ze 5 minuten. Snij de salie blaadjes in dunne reepjes en roer ze bij de pompoen. Breng de mengsel op smaak met zout en peper.
Klop de eieren los met de room en wat zout en peper. Vet een taartschaal in en rangschik de helft van de aardappelplakjes erin. Schep hierop 4 eetlepels eierroom. Schep het pompoen-mengsel erop, dek dit af met de rest van de aardappelplakjes en schenk de rest van de eierroom erover. Strooi het pijnboompitten en de geraspte kaas er over. Zet de schotel midden in de oven en bak het gratin 45 minuten.
Maak je het voor 2 personen dan van alles de helft en neem 2 kleine eieren.
Colcannon (Ierse aardappelpuree met groene kool)
4 aardappelen
½ tot 1 groene kool
60 g boter
3 uitjes, fijngehakt
2/3 kop warme melk
peper & zout
1 el gesmolten boter
2 el peterselie, fijngehakt
Kook of stoom de aardappelen tot ze gaar zijn. Pureer met een vork tot de puree droog wordt. Kook de kool 10 minuten in water en giet hem af. Smelt de boter in een middelgrote koekenpan en voeg de lente-uitjes toe. Fruit ze 1 minuut en roer de kool erdoor; nog 1 minuut bakken. Doe de aardappel-puree en de kool in een grote kom en voeg warme melk toe tot het koolmengsel romig wordt. Op smaak brengen met zout en peper. Doe het koolmengsel in een verwarmde ovenschaal. Besprenkel het met gesmolten boter en bestrooi het met peterselie.